Waar staan de meeste fietsenwinkels van België?

Op deze kaart staan 1.222 fietsenwinkels, verspreid over 374 gemeenten. België telt er 581, dus in ruwweg twee op de drie gemeenten is er minstens één zaak waar je met je fiets terechtkan.

De kloof tussen noord en zuid

De verdeling over de gewesten is scheef, en niet een beetje:

Vlaanderen heeft er ruim vier keer meer dan Wallonië, terwijl het qua bevolking ongeveer 1,8 keer groter is. Die verhouding weerspiegelt geen meetfout maar een reëel verschil in fietsgebruik: in Vlaanderen is de fiets een dagelijks vervoermiddel, in grote delen van Wallonië vooral een sport- of vrijetijdsobject. Het reliëf speelt mee, de fietsinfrastructuur nog meer.

Brussel is de opvallende: 107 winkels op een klein oppervlak, en een sterk groeiende markt sinds de stad fors in fietspaden begon te investeren.

De tien gemeenten met de meeste winkels

Gent staat met 63 winkels ver boven Antwerpen, terwijl Antwerpen bijna twee keer zoveel inwoners heeft. Dat is het duidelijkste cijfer in deze hele dataset: Gent is per hoofd van de bevolking de meest fietsende grote stad van het land.

Dichtheid zegt meer dan het totaal

Absolute aantallen volgen vooral de bevolking. Interessanter is het aantal winkels per 10.000 inwoners. Voor gemeenten vanaf 20.000 inwoners:

Drie types springen eruit.

Studentensteden. Leuven staat bovenaan met 28 winkels op 101.000 inwoners. Een stad waar tienduizenden studenten uitsluitend op de fiets rondrijden, houdt navenant veel fietsenmakers overeind.

Kustgemeenten. Koksijde en Blankenberge halen hun dichtheid uit toerisme: fietsverhuur is daar een seizoensindustrie, en verhuurders staan in deze telling als winkel.

Fietstoeristische streken. Dilsen-Stokkem ligt in het Limburgse fietsknooppuntennetwerk. Waregem en Geel bedienen streken waar de wielersport diep zit.

Wat de kaart níét vertelt

Twee kanttekeningen bij al deze cijfers.

Deze gegevens komen uit OpenStreetMap, een open kaart die door vrijwilligers wordt onderhouden. Waar veel karteerders actief zijn, staat meer op de kaart. Een deel van het verschil tussen Vlaanderen en Wallonië is dus dekking, niet werkelijkheid — al is het grootste deel wel degelijk echt.

Een winkel is een winkel, ongeacht de grootte. Een grootwarenhuis met vijfhonderd fietsen in de rekken telt hier even zwaar als een eenmanszaak met een werkbank. Voor de vraag “kan ik hier mijn fiets laten herstellen” is dat trouwens niet eens een slechte benadering — 388 winkels doen expliciet herstellingen, en de kleine zaken zijn daarin oververtegenwoordigd.

En de 207 gemeenten zonder winkel?

Blijf niet steken bij je eigen gemeente. Op elke gemeentepagina staat onderaan een lijst met de zes dichtstbijzijnde gemeenten die wél fietsenwinkels hebben — in de praktijk zelden meer dan tien of vijftien kilometer verderop.